Χωρίς χρήματα, τίποτα δεν λειτουργεί. Αυτό ισχύει και για τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας (ΠΟΥ), ο οποίος, χωρίς τις συνεισφορές των Ηνωμένων Πολιτειών, δεν έχει πλέον αρκετούς πόρους για να πληρώνει μισθούς. Τώρα, ανακοινώθηκαν μαζικές απολύσεις. Περισσότερο από το ένα πέμπτο των εργαζομένων ενδέχεται να χάσουν τη δουλειά τους.
Όταν τα κράτη μέλη συμφώνησαν στις 16 Απριλίου σε ένα προσχέδιο για την αμφιλεγόμενη συνθήκη του ΠΟΥ για την πανδημία, το οποίο πρόκειται να υποβληθεί για ψηφοφορία στην Παγκόσμια Συνέλευση Υγείας στις 19 Μαΐου, οι υποστηρικτές αυτού του δυστοπικού σχεδίου πιθανότατα δεν είχαν πλήρη επίγνωση του πόσο άσχημη είναι η κατάσταση για αυτόν τον οργανισμό παγκοσμοιοποιητών. Με την αποχώρηση των Ηνωμένων Πολιτειών υπό τον πρόεδρο Τραμπ, ο ΠΟΥ στερείται οικονομικών πόρων. Χωρίς κονδύλια από την Ουάσινγκτον –περισσότερα από 3,5 δισεκατομμύρια δολάρια από το 2010– ο οργανισμός δεν μπορεί πλέον να διατηρήσει την κανονική του λειτουργία. Ως εκ τούτου, ο διευθυντής του ΠΟΥ Tedros Adhanom Ghebreyesus ανακοίνωσε ότι υπάρχει “μεγάλο μισθολογικό κενό” και ότι δεν υπάρχει “άλλη επιλογή” από το “να μειώσουμε το εύρος των εργασιών μας και το προσωπικό μας”.
Στο εκτελεστικό διάταγμα του Τραμπ της 20ής Ιανουαρίου, το οποίο σταμάτησε τη χρηματοδότηση των ΗΠΑ προς τον οργανισμό του ΟΗΕ, ο πρόεδρος επικαλέστηκε την “κακοδιαχείριση του ΠΟΥ κατά τη διάρκεια της πανδημίας Covid-19, η οποία ξεκίνησε από τη Γουχάν της Κίνας”, καθώς και άλλα παγκόσμια ζητήματα υγείας. Η κριτική αυτή είχε ήδη εκφραστεί από τον Ρεπουμπλικανό το 2020, όταν προηγουμένως διέταξε την αποχώρηση των ΗΠΑ από τον ΠΟΥ.
Σύμφωνα με τον Τέντρος, “η άρνηση των ΗΠΑ να καταβάλουν τις υπολογιζόμενες εισφορές τους για τα έτη 2024 και 2025, σε συνδυασμό με τις περικοπές στην επίσημη αναπτυξιακή βοήθεια από ορισμένες άλλες χώρες, σημαίνει ότι για τη διετία 2026-27 έχουμε μισθολογικό κενό 560 έως 650 εκατ. δολαρίων”. Το κατώτερο άκρο αυτού του εύρους “αντιστοιχεί περίπου στο 25% των δαπανών προσωπικού”, συνέχισε, προσθέτοντας ότι αυτό “δεν σημαίνει απαραίτητα μείωση του αριθμού των θέσεων κατά 25%”. Παρ’ όλα αυτά, “θα πρέπει να αποχαιρετήσουμε έναν σημαντικό αριθμό συναδέλφων”. Αυτό σημαίνει ότι τουλάχιστον 1.500 από τους περισσότερους από 8.000 υπαλλήλους αναμένεται να χάσουν τη δουλειά τους. Ο διευθυντής του ΠΟΥ τόνισε ότι ο μεγαλύτερος αντίκτυπος θα γίνει πιθανότατα αισθητός στην έδρα του οργανισμού στη Γενεύη. “Ξεκινάμε με περικοπές στην ανώτερη διοίκηση”, δήλωσε. “Μειώνουμε την ηγετική ομάδα στα κεντρικά γραφεία από 12 σε 7 και ο αριθμός των τμημάτων θα μειωθεί περισσότερο από το μισό, από 76 σε 34”, εξήγησε ο Τέντρος. Τα περιφερειακά γραφεία του ΠΟΥ θα επηρεαστούν “σε διάφορους βαθμούς”, πρόσθεσε, και ορισμένα γραφεία σε πλουσιότερες χώρες πιθανότατα θα κλείσουν. Δεν είναι γνωστό αν ο ίδιος θα μειώσει τον δικό του μισθό, ο οποίος είναι περίπου 240.000 δολάρια καθαρά το χρόνο αυτό, συμπεριλαμβανομένου ενός επιδόματος εκπροσώπησης, καθώς και άλλων παροχών.
Λαμβάνοντας υπόψη ότι τα κράτη μέλη του ΠΟΥ αποφάσισαν μόλις το 2022 να αυξήσουν σημαντικά τις εισφορές των μελών, μια περαιτέρω αύξηση δεν είναι εφικτή. Αυτό ισχύει ιδιαίτερα λόγω του ότι πολλοί από τους μεγαλύτερους συνεισφέροντες (για παράδειγμα, η Γερμανία καταβάλλει περισσότερα από 61 εκατομμύρια δολάρια για τη διετία 2024/2025) αντιμετωπίζουν και οι ίδιοι δημοσιονομικά προβλήματα.
